Bò vàng

Bò vàng Golden calf, Golden calves.

Nguyên nhơn đúc bò vàng như sau: Khi ở tại xứ Ai-cập, dân Y-sơ-ra-ên đã hầu việc những thần tượng của xứ ấy (Giô 24:14). Trong những thần đó có ba con bò đực sống là Apis, Basis, Mnevis và hai con bò cái là Isis, Athor. Họ thờ vì bò có ích lợi cho mình, nó là biểu tượng về mặt trời và Osiris, là thần phù hộ người chết và là chồng của nữ thần Isis. Vì thế, khi dân Y-sơ-ra-ên thấy Môi-se lâu không xuống núi, bèn nhớ đến những thần con bò ở xứ Ai-cập, liền xin A-rôn cho họ đúc tượng bò vàng. Nhưng việc này của dân Y-sơ-ra-ên chứng tỏ họ thờ lạy vật thọ tạo thay vì thờ lạy Đấng Tạo Hóa (Thi 106:20). Cho nên trong Xuất 32:4-8 chép rằng: “Hỡi Y-sơ-ra-ên! nầy các thần của ngươi đã đem ngươi ra khỏi xứ Ai-cập”, và “lập một bàn thờ trước mặt tượng bò đó;… có lẽ tôn trọng Đức Giê-hô-va! Ngồi mà ăn uống, đoạn đứng dậy mà vui chơi”. Vì vậy, Chúa nổi giận phừng phừng, sai Môi-se xuống núi. Môi-se phá hủy bò vàng ra tro, hòa với nước cho dân Y-sơ-ra-ên uống, và ra lịnh giết ba ngàn người đã thờ lạy bò vàng. Khoảng hai, ba trăm năm sau, Giê-rô-bô-am muốn được lòng dân để dễ cai trị, lại dựng tượng hai con bò vàng ở Bê-tên và ở Đan để chống nghịch với sự thờ phượng Chúa tại Giê-ru-sa-lem (ICác 12:26-33; IISử 11:15).

Trong IICác 10:18-29 thấy Giê-hu dầu trừ diệt thần Ba-anh khỏi Y-sơ-ra-ên, song chẳng từ bỏ tội thờ bò vàng tại Bê-tên và Đan. Vậy, thờ thần Ba-anh là trái với điều răn thứ nhứt: “Chớ có các thần khác” (Xuất 20:3), và thờ bò vàng làm biển hiệu về Đức Chúa Trời là trái với điều răn thứ nhì: “Chớ làm tượng nào giống những vật…” (Xuất 20:4-6). Cạnh đó, những tiên tri của bò vàng ấy còn dám tự xưng là tiên tri của Đức Giê-hô-va (ICác 20:5, 6).

Ô-sê quở trách sự thờ tượng đúc gọi Bê-tên là Bết-A-ven, nghĩa là nhà của sự hư không, chớ không phải nhà của Chúa (Ôs 8:5, 6; 10:5, 6). Trong Thi 2:12 Chúa bảo: “Hãy hôn Con, e người nổi giận, và các ngươi hư mất”. Thế mà dân Chúa hôn bò con! (Ôs 13:2). Tiếc-la-Phi-lê-se, vua A-sy-ri, đem tượng bò vàng ở Đan đi, và mười năm sau Sanh-ma-na-sa, vua A-sy-ri, cũng đem tượng bò vàng đi (IICác 15:29; 17:6). Trong Ôs 14:2, tiên tri khuyên Y-sơ-ra-ên rằng: “Khá dâng lời ngợi khen thay vì con bò đực” (Hêb 13:15). Còn có mấy tiên tri trách Giê-rô-bô-am về việc sai lầm đó (Am 8:14; ICác 14:16).

Lên đầu trang