Khảo cổ Kinh Thánh · thế kỷ 6 SC · Giăng 6:1-13; Mác 6:35-44

Thành trên đồi nhìn xuống Biển Ga-li-lê

Hippos (tiếng A-ram là Sussita) là một thành Hy Lạp – La Mã trên ngọn đồi phía đông Biển Ga-li-lê, thuộc liên minh Mười Thành
(Đê-ca-bô-lơ) mà Phúc Âm có nhắc (Mác 5:20; 7:31). Thời Byzantine, thành có nhiều nhà thờ. Từ năm 2000, Đại học Haifa (giáo sư Michael
Eisenberg) khai quật Hippos hằng năm.

“Nhà thờ bị cháy”

Năm 2015, các nhà khảo cổ phát hiện một nhà thờ thế kỷ 6, sau gọi là “Nhà thờ bị cháy” vì toàn bộ mái và cột đổ xuống trong một trận
hoả hoạn khoảng đầu thế kỷ 7. Một dòng chữ cho biết nhà thờ dâng để tưởng nhớ một vị tử đạo tên Theodoros. Lớp tro và gạch đổ đã che chở
nền khảm bên dưới suốt hơn một ngàn ba trăm năm. Trong những mùa khai quật tiếp theo, khi làm sạch sàn nhà thờ, các nhà khảo cổ tìm thấy
những tranh khảm vẽ giỏ đựng bánh và cá — nhiều người liên tưởng ngay đến phép lạ Chúa Jêsus hoá bánh và cá cho đoàn dân đông.

Phép lạ bên bờ hồ

Phép lạ hoá bánh là phép lạ duy nhất được chép trong cả bốn sách Phúc Âm. Một em bé có năm cái bánh mạch nha và hai con cá; Chúa Jêsus
tạ ơn, rồi phân phát cho chừng năm ngàn người nam ăn no, và còn dư mười hai giỏ đầy bánh vụn (Giăng 6:9-13). Phép lạ diễn ra gần bờ Biển
Ga-li-lê — không xa thành Hippos. Không lạ gì các tín hữu ở đây muốn nhắc lại câu chuyện ấy ngay trên nền nhà thờ của họ.

Ý nghĩa

Sau phép lạ, Chúa Jêsus phán: “Ta là bánh của sự sống; ai đến cùng ta chẳng hề đói” (Giăng 6:35). Tranh khảm giỏ bánh và cá nhắc các
tín hữu thời xưa — và cả chúng ta hôm nay — rằng Chúa không chỉ lo cho thân thể mà còn ban chính Ngài làm lương thực cho linh hồn.

Tham khảo: HoiThanh.com — Bức Họa 1.500 Tuổi Cảnh ‘Chúa Giê-xu Hóa Bánh Cho
5.000 Người Ăn’…; HoiThanh.com — Các Nhà Khảo Cổ Tìm Thấy Bức Tranh Khảm… Tại ‘Nhà Thờ Bị Cháy’;
Đại học Haifa; Wikipedia — Hippos. Bài do Nhu Liệu Thánh Kinh biên soạn.