MELANCHTHON, PHILIP
(1497-1560)
Trong công cuộc cải chánh Giáo hội, hai tên tuổi Martin Luther và Philip Mélanchthon thường đi đôi với nhau. Đây là một đôi bạn tri giao hiếm thấy. Philip Mélanchthon tên thật là Schwarzerd. Ông sanh ngày 14-2-1497. Thân phụ ông là một nhà chế tạo vũ khí có tiếng ở Eretten, thuộc miền Paratianats.
Khi lớn lên ông theo học ở Heidelberg năm 1509; rồi được giáo dục thêm ở Tubingen năm 1512, và đến năm 1518 thì được mời làm Giáo sư môn cổ ngữ Hy-lạp ở Đại học Wittenberg theo lời mời của Tuyển đế hầu vương xứ Saxony là John Frederick. Mélanchthon là một thiên tài lỗi lạc, tánh tình ôn hòa, nhân cách tao nhã và chân thật. Cũng tại Đại học Wittenberg này mà Mélanchthon có dịp gặp gỡ và kết thân với Martin Luther. Cuộc giao tiếp mang tính chất lịch sử quyết định khá có ý nghĩa và cần thiết này, đã chuyển đổi hướng đi của Mélanchthon từ một người theo chủ nghĩa Nhân bản bước vào vai trò của một nhà Thần học có tầm cỡ, và là một người Cải tổ Tôn giáo được đời sau nhắc đến. Ông đã học phương pháp giáo dục có hệ thống ở Đại học Leipzig giữa Eck và Carltadt cũng như giữa Eck với Luther. Ông được thiên phú một bộ óc lý luận sắc bén và một kiến thức uyên thâm về học vấn. Tại Đại học Wittenberg ảnh hưởng của ông ngày càng lớn mạnh, nhất là trên chủ trương và đường lối Cải chánh đã nằm trong những phương thức chắc chắn trổi hơn cả Luther nữa.
Mélanchthon đã công khai hổ trợ cho Luther, bạn mình trong một cuộc tranh biện khá sôi nổi ở Leipzig năm 1519. Trong một tình thế gay go. Luther bị buộc phải rời khỏi Wittenberg, thì Mélanchthon đã trở thành người đại diện và phát ngôn viên thứ nhứt để bảo vệ cho chính nghĩa và sự nghiệp của ông. Năm 1521, trong thời gian Luther còn ẩn náu ở lâu đài Warburg, thì Mélanchthon đã thay bạn lãnh đạo cuộc cải chánh. Năm 1525 ông viết tác phẩm đầu tay của mình là “Loci Communes”, trong đó ông đã trình bày ý kiến cơ bản của ông về việc Cải chánh Giáo hội, ông đã thẳng thừng lột tả không khoan nhượng tình trạng được gọi là “sự tuột dốc tinh thần, tâm linh” của Giáo hội lúc đó; ông khẩn cấp kêu gọi Giáo hội hãy sửa đổi. Mélanchthon cũng đóng góp khá đắc lực cho Luther trong công tác phiên dịch Thánh Kinh từ Hi văn sang Đức ngữ nữa. Ông cũng đứng bên cạnh bạn mà yểm trợ hết mình trong các cuộc thảo luận bàn cải tại Quốc hội Speycy năm 1529 và Hội đồng Marburg năm 1530.
Tại Marburg (1529) Mélanchthon không tìm thấy tiếng nói chung với Zwingli về Tiệc Thánh; ông tuyên bố rằng “Lễ Tiệc Thánh mang một ý nghĩa thiêng liêng hơn là một sự tưởng niệm”. Mélanchthon cũng là người chịu trách nhiệm trong việc thảo ra Bản Tín Điều Augburg (1530), và nó vẫn còn là Bản Tuyên Ngôn chính có giá trị về tín lý của Giáo hội Luther cho đến ngày nay.
Năm 1537, trước khi ký hòa ước Schamaladic thì ông đã đòi hỏi một vài điều kiện có liên hệ đến chức vị và quyền hạn của Giáo hoàng. Những năm sau đó ông chăm lo tổ chức Hội Thánh tại Saxony. Ông đã soạn nhiều sách về giáo dục rất hữu ích và nó còn được áp dụng trãi qua nhiều thế hệ cho mọi người cần đến.
Mélanchthon là bạn tâm phúc của Luther, ai cũng biết. Mặc dù hai ông là bạn thân, nhưng tánh tình khác biệt nhau, song rất tương đắc. Đức Chúa Trời đã sắp xếp cho cả Luther lẫn Mélanchthon như cánh tay phải của Ngài, hỗ trợ công tác lớn lao của Ngài cách hăng say không hề suy giảm để đưa cuộc Cải chánh tới chỗ thành công tốt đẹp.
Tuy nhiên, có một lúc Mélanchthon dường như đã sẵn sàng để chịu nhượng bộ những chủ đề Thần học theo La mã Giáo, mục đích là cho bầu không khí bớt căng thẳng giữa hai phe phái. Ông tin rằng sự tái liên hiệp là một yếu tố chủ yếu cần có. Nhưng cuộc tranh cãi có tính cách Thần học trong từng trãi riêng của ông với những nhân sự khác nhau của Luther đã thực sự làm cho ông bị bối rối khó xử một cách sâu xa.
Nhưng dầu sao, Mélanchthon vẫn cứ là một nhà Thần học Cải chánh, và đồng thời là biểu trưng cho những quan điểm của nhiều người một cách rộng rãi trong thời ông, theo sự nhận định của đa số người là thế.
Philip Mélanchthon qua đời vào năm 1560, thọ 63 tuổi.