BEDE THE VENERABLE
(673-735)
Tên tiên sinh đó có nghĩa là “Bede, người khả kính”. Ông là một tu sĩ đã từng mang một phẩm chức Giáo hội Anh tại hạt Northumberland, Bede là một nhà chép sử tài ba hơn hết của thời kỳ đầu Trung cổ. Ông đã trải qua hầu hết cuộc đời mình ở các tu viện Nearmouth và Jarrow, miền bắc nước Anh, một xứ mà vào thế kỷ 17, nền văn học đã tiến tới thời kỳ nở rộ nhất. Ông rất có tài và đã đóng góp khá nhiều vào nền văn hóa giáo dục tại nước Anh. Ông cũng có công nâng cao dân trí trong nước qua những sách vở mà ông đã viết. Sự phát triển Cơ Đốc giáo ở Anh được nhìn nhận qua tầm mắt của Bede, một sử gia chuyên nghiệp, người được biệt danh là “Đáng tôn quý” từ thế kỷ thứ 9, là một người có nếp sống thánh lành. Tác phẩm đưa ông lên hàng tên tuổi lớn là “Lịch sử Giáo hội Anh Quốc” được đánh giá là nguồn tư liệu phong phú mà ông đã cẩn thận tìm tòi, suy cứu và nó được xác định một cách rõ ràng, những sự kiện có liên quan đã kháng địch lại những gì có tính chất thần thoại. Quyển lịch sử ông viết phần lớn từ nguồn thông tin khá sớm của nước Anh.
Bede còn viết chừng 40 tác phẩm lớn nhỏ và nhiều công trình khác mà trong đó phản ánh những sự nghiên cứu, học hỏi Thánh Kinh sâu sắc nhất của ông, bao hàm việc dịch Thánh Kinh ra tiếng mẹ đẻ của ông. Bede còn để tâm vào Biên niên sử (vì sự giáng sanh của Chúa Giê-xu như là một cột mốc để làm căn bản cho những biến cố, văn chương, khoa học, đời sống của những nhân vật trong xã hội và Giáo hội). Trong tất cả những sách vở biên soạn này, cũng như trong những sách ghi chép về kịch sử và giải nghĩa Thánh Kinh, nét thận trọng cố hữu và kiến thức uyên thâm của ông mang tính chất đặt biệt nổi bật, tương phản với một thời đại mà người ta đặt giả thuyết mê tín về phép lạ có pha lẫn chút ít bằng chứng rõ ràng nào đó.
Cho tới ngày nay: người ta vẫn tìm thấy những tư liệu quý giá để tham khảo khi viết lịch sử Giáo hội Anh quốc. Bởi đó ông cũng được phong tặng danh hiệu “Cha đẻ của lịch sử nước Anh”.