Độ 500 T.C. nước Hy-lạp có đánh nhau với Ba-tư (Perse) là đế quốc rất lớn trong đời đó. Si-ru, vua nước Ba-tư, chiếm lấy Sardis kinh đô xứ Lydia, và bắt các thành Hy-lạp khác trong cõi Tiểu A-si đều phải phục mình (546 T.C.). Trong đời vua Darius, người Ba-tư đi qua Hellespont và xông vào xứ Ma-xê-đoan (510 T.C.). Song trong 5 năm (500-495 T.C.), các thành Hy-lạp ở Tiểu A-si đều dấy loạn, và người Hy-lạp bên Âu châu cũng được thắng ở cổ Marathon (490 T.C.), và sau khi bị thua ở Thermopyles, đến 480 T.C. lại được thắng ở Salamis, đến 478 T.C. cũng đắc thắng ở Plataea và Mycale. Vì có sự hợp nhất để đánh trận như vậy, nên các xứ Hy-lạp cuối cùng đều phục dưới quyền một đế quốc Athènes. Song khỏi 70 năm Sparta được đứng đầu, và sau nữa Théban được đứng đầu. Trong 338 T.C. cả nước Hy-lạp phục quyền một vua, là Phi-líp, của xứ Ma-xê-đoan, vậy cả nước Hy-lạp trở nên một phần trong đế quốc Ma-xê-đoan.