Quan xét Judge. Juge.
Trong đời các tổ phụ, các trưởng tộc và trưởng lão của chi phái là các quan-xét và quyền hành của họ là dựa vào các tục lệ đã có từ trước (so Sáng 38:24). Hành trình dắt dân Y-sơ-ra-ên vào đất hứa, trong đồng vắng, Môi-se làm quan xét một mình, công việc nầy thật rất nặng nề cho ông khi phải xét đoán cho cả dân sự. Khi cha vợ là Giê-trô đến gợi ý cho Môi-se lập một chính sách qui thuộc (dévolution). Theo lời khuyên của Giê-trô, Môi-se chia dân sự thành từng đoàn ngàn, trăm, năm chục và mười, mỗi đoàn Môi-se đặt một người lãnh đạo có khả năng, khôn ngoan và tốt để đoán xét. Sau đó, chỉ những việc quan trọng mới đem tới Môi-se mà thôi (Xuất 18:13–26; Phục 1:9–17). Sự sắp đặt nầy chấm dứt khi dân Y-sơ-ra-ên đã kiều ngụ trong xứ Ca-na-an. Trong đời các quan xét, những người có sự khôn ngoan và được tôn trọng mới có quyền xét xử lẽ công bình cho dân (Quan 4:4-5). Sau, Sa-mu-ên cũng tổ chức cuộc tuần hành mà đoán xét dân sự, và cũng đặt các con mình làm quan xét (ISa 7:16; 8:1).
Phận sự của các quan xét chỉ là xét lẽ công bình thôi, phải tỏ ra lòng thanh liêm đối với người giàu cũng như người nghèo, người Do-thái cũng như người ngoại bang. Luật pháp cấm các quan xét không được nhận của hối lộ, hoặc làm sai lệch lý lẽ của kẻ nghèo (Xuất 23:6-8; Phục 16:19); cũng không được hùa theo số đông để làm việc ác, hoặc thiên vị kẻ nghèo (Xuất 23:2, 3).
Trường án được mở cho cả dân sự (Xuất 18:13; Ru 4:1, 2). Mỗi bên bày tỏ duyên cớ (Phục 1:16; 25:1). Có lẽ kẻ bị cáo đến trường án mặc áo tang (Xa 3:3). Người tố cáo đứng bên phải kẻ bị cáo (Xa 3:1; Thi 109:6). Sau khi nghe rõ nguyên do, thì tuyên án và cứ y án làm theo (Giô 7:24, 25). Chứng cớ mà tòa án xét đến là qua những người làm chứng (Phục 19:15; Dân 15:30; Phục 17:6 so Mat 18:16; IICôr 13:1; ITi 5:19). Ngoài ra việc tra xét tội có thể dùng đến lời thề (Xuất 22:11 so Hêb 6:16), có khi cũng dùng thăm (Giô 7:14–18), nhứt là trong các cuộc tranh tụng (Châm 18:18), điều nầy là đặc biệt. Khi Luật pháp không xử xong, thì cần đến sự phán định của Chúa để biết phải xử ra sao (Lê 24:12; Dân 15:34).