FINNEY, CHARLES G.
(1792-1875)
Trên diễn đàn truyền bá Phúc Âm ở Anh quốc và Hoa kỳ thuộc thế kỷ thứ 18, ít có người đã giảng bằng quyền năng Thánh Linh với niềm xác tin cho bằng Charles G. Finney. Hầu hết các sử gia trong Giáo hội đều cho rằng Finney là nhà Truyền đạo phấn hưng Hội Thánh Chúa lỗi lạc nhất trong lịch sử Giáo hội Cơ Đốc.
Charles G. Finney sanh ra ở hạt Warren, Connecticut, miền New England, ngày 29-8-1792. Trước tiên ông được giáo huấn ở thành phố New York. Về phần thuộc linh, song thân ông không phải là tín đồ, nên tuổi thơ ông hầu như chẳng biết gì về Tin lành. Ông là người bặt thiệp, quả cảm, nhiệt tình với vấn đề mình quan tâm và có năng khiếu âm nhạc. Ông có tài hùng biện thiên phú. Thiếu thời, Finney đi học và ước mơ thành một luật sư tài ba. Ban đầu ông dạy học ở bang New Jersey. Sau khi học luật thì ông hành nghề luật sư ở quận Jefferson, thành phố New York. Cho đến năm 20 tuổi khi còn học ở trường ông khởi sự tới thờ phượng Chúa với Hội Thánh Trưởng lão. Sau nhiều cơn chiến đấu thuộc linh gay go, Chúa đã chinh phục tấm lòng cứng cỏi của ông. Ông được Chúa Thánh Linh bắt phục nhìn nhận tội lỗi mình trong các buổi họp cầu nguyện của giới trẻ trong Hội ấy. Năm 1821, một ngày kia, lúc ông đang đau thương về địa vị lầm lỗi và tội ác mình, ông bèn đi vào khu rừng gần nhà mà cầu nguyện. Đức Chúa Trời là Đấng thấy con người thật của ông trong nơi kín nhiệm và đã làm thỏa mãn tâm linh khao khát của ông. Ngài đã đáp ứng nhu cầu sâu xa về sự cứu rỗi linh hồn, và ông đã trở về tôn thờ Ngài cách chân thành. Gặp Chúa đã được biến cải hoàn toàn. Trong vòng 24 tiếng đồng hồ sau khi hoán cải, ông đã làm chứng và dắt đem được 20 người quy thuận Chúa. Năm 1821 ông cung hiến mình trọn vẹn để phục vụ Chúa.
Finney lập tức bỏ việc nghiên cứu và học hành môn luật như ước nguyện của mình lúc trước. Ông làm chứng rằng: “Từ khi tìm gặp Chúa và nghe tiếng gọi của Ngài, tôi không muốn hành nghề luật sư nữa. Tất cả những cánh cửa công danh, sự nghiệp ở đời đều đã đóng sập lại trước mắt tôi. Tôi không còn thích kiếm hay ưa thích có tiền nhiều như xưa… Đối với tôi từ giờ phút này mà đi, tôi không thèm khát điều gì hơn linh hồn người ta. Không công tác nào, sự việc gì đáng đề cao cho bằng giơ cao Ngọn đuốc thiêng của Chúa Giê-xu cho tội nhân đều thấy và đến với Ngài” Ông bắt tay thực tập giảng đạo. Ông ứng dụng những phương pháp của ngành luật trong kỹ thuật giảng dạy và ít khi nào kết thúc một buổi họp mà không có một “Bình quyết” nghĩa là một hành động xác định đức tin của cử tọa. Nhiều khi trong các buổi công bố Tin lành của ông, những thính giả nam nữ đã té sấp mặt xuống đất vì bị cáo trách về tội lỗi mình, và cầu xin Đức Chúa Trời tha tội cho, cứu rỗi như phương thuốc Ngài đã ban bố qua Giê-xu Christ, Con Một Ngài.
Finney mở các chiến dịch truyền bá Phúc Âm sâu rộng, quy mô cả ở Mỹ và Anh quốc, và không phải chỉ khi nào ông rao giảng mới có Thánh Linh giáng xuống cáo trách và giục giã tội nhân ăn năn đâu. Một ngày kia, đang khi ông đi ngang qua một cơ xưởng kỹ nghệ, sau những lời làm chứng ngắn và đơn sơ của ông, bèn có một cuộc bùng cháy lớn, thức tỉnh tâm linh các thợ thuyền cách bất ngờ.
Từ năm 1852-1856, Finney phục vụ với tư cách Viện trưởng Đại học Oberlin, ở bang Ohio. Nhiều phen những ngọn lửa phấn hưng đã phát hỏa giữa vòng các giáo sư và sinh viên ở Đại học, đang khi Sứ giả phục hưng Finney giảng dạy. Cũng trong thời gian ở Oberlin, ông đã viết tác phẩm Thần học riêng của mình, thêm vào đó những bài thuyết trình về cuộc bùng cháy của Chúa Thánh Linh và những bài về Cơ Đốc đồ xưng nhận Chúa. Cũng tại đó ông sáng lập và xuất bản tờ báo nhan đề “The Evangelist” (người Truyền Đạo).
Quả thật, Đức Chúa Trời đã cùng làm việc với Charles Finney từ đầu đến cuối tại Oberlin. Các cuộc đánh thức tâm linh giáo hữu do ông phát động và hướng dẫn đã đem lại những thành quả khó lường. Ông đã chịu khó ghi chép rất tỉ mỉ lại trong tập hồi ký của ông tất cả những sự việc và diễn tiến đó. Ông có dịp làm Mục sư ở Hội Trưởng lão. Sau ông lại được mời đến Hội Thánh Broadway Tabernacle. Là một Nhà thờ to lớn được xây dựng đặc biệt để chứa khối lượng thính giả đến nghe ông tuyên Đạo Chúa. Chẳng bao lâu Hội Thánh này đã trở nên hệ phái của Hội Methodist (Giám lý). Ông lần hồi qua các địa điểm như Luân đôn, Houghton, St Ives, Huntington, Edingburg, Aberdeen, Boston, Manchester… Sứ điệp của ông luôn nhấn mạnh đến sự ăn năn, xưng tội và bồi hoàn. Ông mạnh mẽ và dứt khoát cho tội nhân biết họ không thể vào nước Đức Chúa Trời nếu không bước lên những nấc thang “thấp” ấy.
Cuộc bùng cháy ở Boston năm 1859-1860 thật kỳ diệu vô song. Đã có 2000 người xét mình ăn năn tội, và 1200 tội nhân trở lại Đạo. Trong các buổi giảng ở Temperance Hall có 3000 người tham dự và cũng đưa đến số tội nhân quy hàng Chúa như vậy. Hằng 1000 Bảng Anh đã được hoàn trả lại nguyên chủ. Nhiều người nghiện ngập bỏ rượu, thuốc lá, những kẻ chơi bời trụy lạc đã từ bỏ đường xưa lối cũ của mình. Riêng bà Finney cũng được Chúa dùng cách hữu hiệu. Bà Finney giảng cho các bà các cô, và cũng đã đem lại nhiều thành quả tốt đẹp và lớn lao như vậy. Hai ông bà cũng có cơ hội qua Scotland nữa. Ở Hoa kỳ thì những cuộc tuyên rao Phúc Âm lớn của ông quá sức suy tưởng của mọi người. Ông Finney cũng đã thiết lập những nơi trung tâm giáo dục nam nữ ở bang Ohio, và thu nhận những sinh viên đủ màu da vào học chung.
Bí quyết nào để Finney thành công trong chức nhiệm mình cách phi thường như thế? Chẳng có gì là cao xa mầu nhiệm kỳ bí cả. Bởi ông đã hoàn toàn tận hiến đời sống mình và hết lòng vâng phục Ngài, chuyên tâm cầu nguyện, hạ mình xin Chúa Thánh Linh cùng làm việc với ông. Có hai tín hữu là ông Nash và Clary chuyên biệt mình cầu thay cho thánh chức của ông bà mỗi ngày.
Sau bao năm tháng hoạt động quên mình, ông Charles Finney quy vinh Thiên quốc ngày 16-8-1875. Chúa ban cho ông hưởng được 83 năm để tin thờ và phụng sự Ngài.